Mayıs Ayı Bülteni

ÇOCUKLARDA TAKINTILI DAVRANIŞLAR

Tikler, okul öncesi dönemde ve sonrasında çocuklarda zaman zaman rastladığımız ve aileleri endişelendiren bir konudur. Genellikle diğer psikolojik problemlere ya da rahatsızlıklara oranla çok daha çabuk fark edilirler ve aileleri daha çok rahatsız ederler.
İstemsiz hareketlerin oluşmasının çok farklı sebepleri olabilir. Yeni bir kardeşin doğumu, okul değişikliği, performans kaygısı, akranlarla yaşanan problemler ya da herhangi bir fiziksel rahatsızlık sonrası tikler başlayabilir. Örneğin, uzun süren ve sık rastlanan faranjitin ardından iyileşmesine rağmen boğazını temizleme sesi çıkaran çocukta bu davranış yerleşebilir ve kısa bir süre sonra tik halini alabilir. En sık rastladıklarımız; aynı şekilde hastalık sonrası ortaya çıkan burun çekme ve burnunu ellemedir. Aileler, öğretmenler ya da gün içerisinde çocuklarınızın bakımı üstlenen kişiler bu konuda bilgilendirilmelidir. Çocukların tikleri hakkında onlarla çok fazla konuşmamak gerekir (yenibaşlamışsa). Örneğin “Neden devamlı gözlerini kırpıyorsun?”, ” Herkes sana bakıyor gittiğimiz yerlerde” şeklindeki yaklaşımlar hiçbir şekilde yapıcı olmayacaktır. Bu gibi cümleler yargılayıcı ve hesap soran bir üsluptur.Bu sebeple çocuğu uyarmak, tikine dikkat çekmek, azarlamak ya da gülmek ters etki yapacak ve tikleri arttıracaktır. Bunun yerine diğer birçok davranışta yaptığımız gibi ( küfür kullanımı, mastürbasyon) tamamen görmezden gelmek en iyi çözümdür. Anca tikler, stresli durumlarda artış gösterdiğinden ailelerin evde, öğretmenlerin de okulda bu davranışların ne zaman yoğunlaştığını, hangi durumlarda en aza indiğini, hangi olayların tetiklediğini çocuğa fark ettirmeden gözlemlemesi faydalı olacaktır.
Bir takım stres yaratan durum sonrasında ortaya çıkan tikler, çocukları rahatlatır. Nasıl parmak emmek, ya da uyurken annenin saçı ile oynamak güven ve rahatlama duygusunu besliyorsa, tekrarlanan davranış ile de çocuk aynı rahatlığı bulur. Bu sebeple çocuklarınızın okul zamanları dışında, enerjilerini kanalize edebilecekleri ve kendilerini rahat hissedebilecekleri etkinliklerde vakit geçirmeleri faydalı olacaktır. Örneğin hafta sonları yüzme, kil ve hamur çalışmaları vs. buna bir örnek olabilir. Ya da güzel havalarda küvette, minik şişme havuzda su ile oynamasına Müsaade edebilirsiniz. Çünkü su, kum ve kilin rahatlatıcı etkisi büyüktür. Çocuklar bu şekilde baskıladıkları stresi dışarı atabilirler ve tiklerden daha kısa sürede kurtulabilirler.

  • Genellikle tikler 1-2 ay civarında sürer. Tekrarlayan davranışlarda bu süreyi aştığınızı düşünüyorsanız, hiç azalma gözlemlemiyorsanız bir uzmandan destek almanız faydalı olacaktır. Çünkü bir süre sonra bu davranışlar kronik hale gelmiş demektir.
  • Unutmayın ki kısa vadede düzelme olmaması ya da bittikten sonra davranışların tekrarlanması olası durumlardır. O yüzdenanlayışlı ve sabırlı olmaya özen gösterin.
  •  Tikler erkeklerde kızlara oranlara 3 kat daha fazla görülmektedir.

Güzel bir ay geçirmenizi dilerim,

En Üste